Sahih al-Bukhari 9 :8

హదీస్ (సహీహ్ బుఖారీ 9:8)

ప్రవక్త ముహమ్మద్ ﷺ చెప్పారు:

⁠"మీకు ఎవడు ముమిన్ (నిజమైన విశ్వాసి) అని నేను చెప్పనా?

అది ఎవడంటే – ఇతరులు అతని చేతిలో మరియు నాలుక నుంచి సురక్షితంగా ఉండేవారు.”

వివరణ:

ఈ హదీస్ మనకు చెబుతుంది:

నిజమైన ముస్లిం అనేది ఒకరి హృదయంలో ఉన్న విశ్వాసం మాత్రమే కాదు,

ఆయన పని, మాట, తీరులో కూడా ఆ విశ్వాసం ప్రతిఫలించాలి.

వివరణాత్మక అర్థం:

“ముమిన్ ఎవడు?”

ఎవరు నమ్మకంగా ఉంటారో, నిష్కల్మషంగా ఉండి, ఇతరులకు హాని చేయకుండా, శాంతంగా మెలుగుతారో వారే నిజమైన విశ్వాసులు.

“అతని చేతి మరియు నాలుక నుండి ఇతరులు సురక్షితంగా ఉండాలి”

మన చేతులు (కార్యాలు) మరియు మాటలు (నాలుక) వల్ల ఎవరికి హాని జరగకూడదు.

అసత్యాలు, గాసిప్పులు, అసూయా మాటలు, దూషణ, దౌర్జన్యం — ఇవన్నీ మనం నివారించాలి.

ఇమాన్ మరియు దీన్‌కు ఇది ఎలా సంబంధించినది?

ఇమాన్: మనం అల్లాహ్‌ను నమ్ముతున్నామంటే, మనం ఆయన చెప్పినట్లు జీవించాలి.

దీన్: ఇది కేవలం నమాజ్, ఉపవాసం మాత్రమే కాదు – ఇతరుల పట్ల ఉన్న మానవతా తత్వం కూడా దీన్‌లో భాగమే.

ఆచరణలో ఎలా పెట్టాలి:

✅ ఇతరుల పట్ల మృదువుగా మాట్లాడాలి
✅ ఎవర్నీ బాధించకుండా ఉండాలి
✅ తల్లి తండ్రి, కుటుంబ సభ్యులు, పొరుగువారు, పని వాతావరణంలో ఉన్నవారి పట్ల శాంతంగా ఉండాలి
✅ చల్లని మాట, సహాయం చేసే చేతులు — ఇవే నిజమైన ముమిన్ లక్షణాలు

సారాంశం:

👉 నిజమైన ముస్లిం లేదా ముమిన్ అనగానే వెంటనే అల్లాహ్‌ను నమ్మే వ్యక్తి గుర్తొస్తాడు. కానీ ఈ హదీస్ చెబుతుంది – ఇతరులను హాని చేయని వ్యక్తి నిజమైన ముమిన్.
👉 ఇది మన జీవితాన్ని మానవతతో నింపేందుకు, మన దీన్‌ను సంపూర్ణంగా జీవించేందుకు సహాయపడుతుంది.